Alcohol in huidverzorging


Alcohol is een standaard ingrediënt in ontzettend veel skincare producten. Soms lijkt het alsof je er niet aan ontkomt, terwijl dermatologen, skincare specialisten als Paula Begoun en beauty blogs allemaal steeds vaker benadrukken dat alcohol slecht is voor de huid. In deze post bespreek ik kort de voor- en nadelen van het gebruik van alcohol (ethanol) in skincare producten, en ga ik na waarom bedrijven (nog steeds) graag alcohol in hun producten gebruiken.

Alcohol (ethanol)
De alcohol die te vinden is in skincare producten worden vaak als ‘alcohol’ of ‘alcohol denat.’ genoemd in de ingrediëntenlijst. Alcohol wordt in de cosmetische versie (die dus niet kan worden gedronken) vaak ethanol genoemd. Ook de volgende ingrediënten zijn allemaal alcohol:
- SD alcohol
- Benzyl alcohol
- Methanol
- Isopropyl alcohol
- Ethyl alcohol

Fatty alcohols
Fatty alcohols zijn een stuk milder dan alcohol, en worden vaak als verdikkers en emollienten gebruikt in skincare producten. Deze fatty alcohols zijn vaak plantaardig en hydrateren de huid door vocht in de huid te houden. Daarom wordt er een onderscheid gemaakt tussen alcohol (ethanol) en fatty alcohols, waarbij de laatste categorie als zacht voor de huid wordt gezien. De volgende ingrediënten zijn fatty alcohols:
- Cetyl alcohol
- Stearyl alcohol
- Cetearyl alcohol
- Miyristyl alcohol
- Behenyl alcohol

Voor sommige mensen zijn fatty alcohols comedogeen; ze verstoppen de poriën. Hoewel deze soorten alcohol de huid niet uitdrogen zoals ethanol, zijn ze 'vet' en kunnen ze de huid irriteren. Over het algemeen hebben weinig mensen hier last van, maar voor mensen met een gevoelige huid of acné kan het een probleem zijn. Vivawomen heeft er hier uitgebreid over geschreven, en zij raadt mensen met een gevoelige huid aan om geen producten te gebruiken waarbij fatty alcohols in het 1/3e gedeelte van de ingrediëntenlijst staan. (ETA 27/5/2014)

Nadelen van alcohol
Alcohol ethanol is volgens veel mensen schadelijk voor de huid omdat het de huid enorm uitdroogt. Ook verzwakt alcohol de huidbarrière, waardoor irritaties en gevoeligheid kan ontstaan. Daarnaast zou het voor de vette huid in de eerste instantie matteren, maar vervolgens de huid misleiden en daardoor juist zorgen voor meer aanmaak van talg en dus een vettere huid.

Het meest erge wat alcohol doet met betrekking tot de huid, is misschien wel het veroorzaken van vrije radicalen. Vrije radicalen worden bij verschillende processen veroorzaakt, zoals bij (overmatige) blootstelling aan de zon en ook door te roken en alcohol te drinken. Vrije radicalen zorgen voor huidschade zoals zwakker collageen, ontvlamming en pigmentatie - in principe dus voor huidveroudering. Alcohol zou direct voor schade aan (huid)cellen zorgen omdat het de cellen die ontvlamming en vrije radicalen tegengaan doodt. Alcohol zorgt er dus voor dat cellen zichzelf vernietigen en dat de huid zichzelf niet goed kan beschermen.

Voordelen van alcohol
Alcohol lijkt nu een ingrediënt dat koste wat kost moet worden vermeden. Maar het heeft ook enkele voordelen voor de huid. Alcohol tast inderdaad de huidbarrière aan, maar soms is dit goed voor de huid omdat andere huid verbeterende ingrediënten hierdoor beter tot de huid kunnen indringen en dus effectiever zijn. Ook is alcohol anti-bacterieel, en ontvettend en zou het juist bevorderlijk zijn voor de onzuivere huid omdat het bacteriën tegen gaat en overtollig talg verwijdert. Dat alcohol ontvettend is, betekend volgens sommige voorstanders van alcohol niet dat het uitdrogend is - het zou geen vocht onttrekken van de huid maar alleen vet weghalen.

De studies over alcohol waarop alcohol-tegenstanders hun argument baseren gaan niet allemaal over alcohol aangebracht op de huid (topical), maar over alcohol in relatie tot de lichaam wanneer het wordt gedronken. Dit is natuurlijk anders dan alcohol aanbrengen op de huid, en hoewel alcohol uitdrogend kan uitwerken op de droge huid, zou het niet voor het doden of vernietigen van huidcellen zorgen en ook niet voor vrije radicalen zorgen. Voorstanders van alcohol claimen vaak dat alcohol een veilig, desinfecterend ingrediënt is dat door vrijwel elke arts op een wond wordt aangebracht, en daar geen cellen vernietigd maar juist anti-bacterieel werkt.

Waarom bedrijven dol zijn op alcohol
Alcohol wordt ondanks de negatieve effecten en kwaliteiten nog steeds in producten gebruikt omdat het veel praktische voordelen heeft. Alcohol in skincare producten geeft vaak een mooie, matte finish en zorgt in toners vaak voor het verfrissende gevoel wat mensen fijn vinden.

Daarnaast wordt alcohol vaak als verdunner en oplosmiddel gebruikt door bedrijven in moisturizer, waardoor het een cosmetisch elegante finish krijgt en fijn aanvoelt op de huid. Hierdoor kunnen bedrijven dikkere substanties formuleren die nog steeds verkopen, omdat vrouwen graag een dunnere crème gebruiken. Voor alcohol als verdunner is nog geen alternatief gevonden (of wellicht nog geen alternatief dat net zo goedkoop of makkelijk te vinden is), wat verklaart waarom het zo vaak wordt gebruikt.

Soms gebruiken bedrijven het om de effectiviteit van het product te verhogen (bijvoorbeeld door anti-oxidanten te combineren met alcohol, zodat de anti-oxidanten tot de huid kunnen indringen) of omdat alcohol acne-veroorzakende bacteriën kan doden.

Kortom...
Iedereen heeft een andere huid, en ik denk persoonlijk dat het een kwestie is van uitproberen om erachter te komen wat jouw huid tolereert. Het wordt dan belangrijk om naar ingrediëntenlijsten te kijken, en te onderzoeken hoe je huid op producten met (hoge hoeveelheden) alcohol omgaat, en met producten die helemaal geen alcohol bevatten. Het is in ieder geval goed om dit soort ingrediënten altijd vanuit twee perspectieven te bekijken en dan de keuze te maken in relatie tot je eigen huid.

Persoonlijk denk ik dat alcohol niet iets is waar je heel veel generaliserende opmerkingen over kunt maken. Voor sommige huidtypes zal het wel werken, en voor anderen niet. Áls het voor jouw huidtype werkt, denk ik wel altijd dat alcohol als ingrediënt met mate in huidverzorging moet worden gebruikt. Als in elk product dat je gebruikt alcohol als tweede op de ingrediëntenlijst staat, vind ik het moeilijk te geloven dat alcohol echt nuttig is voor de huid. Als het echter in producten zit met huid verbeterende, effectieve ingrediënten, en niet te hoog op de ingrediëntenlijst staat kan het (vooral de normale tot vette huid) soms juist helpen.

Als je een (extreem) droge of gevoelige huid hebt, of als je huid droger is ten gevolg van het weer, is het waarschijnlijk wel beter om alcohol in het 1/3e gedeelte van de ingrediëntenlijst te vermijden. Dan nog zou het kunnen werken als er (veel) huid verbeterende ingrediënten in het product zit, maar de kans is ook groter dat het je huid wel uitdroogt of irriteert.

Bronnen
1, 2, 3, 4, 5, bron afbeelding.  

4 opmerkingen:

  1. Heel interessant artikel! Handig dat je ook even een lijstje van schadelijke en niet-schadelijke soorten alcohol hebt meegegeven! Ik probeer het altijd standaard te vermijden, maar heb laatst gelezen dat het onontbeerlijk is in een product dat glycolzuur bevat, omdat deze laatste zo pas echt zijn werk kan doen.

    In elk geval, bedankt voor het zeer leerzame artikel!

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dankjewel voor je comment! Leuk dat je het interessant vond :)

      Ik heb ook vaak gelezen dat alcohol noodzakelijk is zodat de glycolzuur echt in de huid kan dringen. De Pixi Glow Tonic staat er trouwens wel bekend om een goed AHA product te zijn zonder alcohol (en parfum), Caroline Hirons schreef erover: http://www.beautymouth.com/2012/11/pixi-glow-tonic-p50-dupe.html. Is helaas wel alleen verkrijgbaar in Engeland...

      Verwijderen
  2. Super interessant artikel! Ik gebruik alleen producten van Paula's Choice op mijn gezichtshuid en dit werkt voor mij heel erg fijn!

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dankjewel, leuk dat je het interessant vond! Paula's Choice is inderdaad een fijn merk voor producten zonder alcohol.

      Mooie site heb je trouwens!

      Verwijderen